حقوق مالیاتی

حقوق مالیاتی و مقررات آن

حقوق مالیاتی ناظر به مجموعه قواعد و قوانین مرتبط با مالیات است. دولت‌ها به موجب قواعد و قوانین مالیاتی مصادیقی که به آنها مالیات تعلق می‌گیرد را تعیین نموده، میزان مالیات را محاسبه کرده و مبادرت به اخذ مالیات از اقشار مختلف مردم می‌نمایند. در نظام حقوقی ایران، از جمله مهم‌ترین قوانین و مقررات مرتبط با امور مالیاتی عبارتند از: قانون مالیات‌های مستقیم با آخرین اصلاحات مصوب سال 1394، قانون مالیات بر ارزش افزوده، آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های مربوطه.

اهمیت شناخت و مشاوره در حقوق مالیات

مقدمه شناخت اهمیت استفاده از علم و تجربه متخصصان حقوق مالیات آن است که فرض بر آگاهی تمام آحاد جامعه از قوانین و مقررات بوده و جهل به قانون از سوی هیچ مرجع مالیاتی پذیرفته نیست.

  • اصل بر آن است که تمام فعالان اجتماعی و مشاغل و شرکت‌های تجاری مشمول مقررات مالیاتی می‌شوند؛
  • هر یک از اشخاص به ویژه فعالان تجاری و کسب و کارهای گوناگون با توجه به نوع فعالیت خود، مشمول مقررات مختلفی از حقوق مالیاتی کشور می‌شوند و در دسته‌بندی‌های گوناگونی جای می‌گیرند؛
  • کلیه فعالان تجاری و اغلب اشخاص حاضر در صحنه اجتماعی ملزم به تشکیل پرونده مالیاتی، ارائه اظهارنامه‌های مالیاتی و رعایت تشریفات اداری و قوانین و مقرراتی هستند که عدم رعایت آنها ممکن است به احتساب مالیات علی‌الرأس و تعلق جرائم سنگین منجر شود؛
  • مراجع رسیدگی به مالیات اشخاص و مراجع اعتراض به مالیات تشخیصی، از مراجع خاص اداری بوده و به اعتراضات مالیاتی اصولاً به علت عدم صلاحیت، در مراجع قضائی نهاد دادگستری رسیدگی نمی‌شود.
  • قوانین، آیین‌نامه‌ها، دستورالعمل‌ها، بخش‌نامه‌ها و در مجموع مقررات مالیاتی متغیر بوده و این پیچیدگی با توجه به اهداف و مقتضیات اشخاص و شرکت‌ها افزایش می‌یابد؛
  • بعضی از مشاغل همانند کسب و کارهای دانش‌بنیان مشمول معافیت‌های مالیاتی در شرایط خاص می‌شوند؛
  • جرائم مالیاتی، جرائم سنگینی است و علاوه بر عواقب قانونی که مانع فعالیت و محدودکننده آزادی افراد و شرکت‌هاست، آنها را از مزایای اجتماعی و اعتبار تجاری محروم می‌سازد؛
  • نظام مالیاتی حاکم بر کشور دارای رویه‌های خاصی است که آشنایی با آن می‌تواند افراد را از مزایای مقررات مالیاتی بهره‌مند ساخته و عدم آشنایی منجر به از میان رفتن معافیت‌ها، بخشودگی‌ها و حتی زیان‌های هنگفت مالی و تجاری شود؛
  • نظام حسابداری و حسابرسی حاکم بر کلیه مشاغل به طور مستقیم با مقررات مالیاتی در ارتباط است؛
  • اعتراض به مالیات‌های متعلقه و برگه‌های مختلف مالیاتی دارای تشریفات، روش‌ها و مواعد خاصی است که عدم رعایت آنها یا دقت در گزینش روش‌های اجرای آن موجب زیان اشخاص است؛
  • علی‌رغم حسن نیت اشخاص و عدم قصد ارتکاب فرار مالیاتی، عدم رعایت برخی مقررات شکلی می‌تواند آنان را در مظان اتهام و عدم استماع اعتراضات قرار دهد؛

با توجه به گستردگی حقوق مالیات، تغییر در مقتضیات موجود از جمله لزوم افزایش درآمدهای مالیاتی کشور، نیازها و اهداف اشخاص و فعالان تجاری، ضرورت آشنایی با نحوه عملکرد مالی و دفاع از حقوق مالیاتی خود، امروزه لازم است تا اشخاص مختلف اعم از افراد عادی صاحب کسب و پیشه تا شرکت‌های بزرگ تجاری از مشاوره‌های مالیاتی بهره‌مند شوند تا از عواقب جرائم سنگین، از دست رفتن معافیت‌ها و بخشودگی‌های مالیاتی، عدم آشنایی با اصطلاحات خاص مالیاتی و ارائه اطلاعات نادرست جلوگیری کنند و با نحوه عملکرد مالیاتی خود آشنا شده و در هر مورد حداکثر احتیاط لازم را به خرج دهند.

دپارتمان حقوقی دادفلامینگو با بهره‌گیری از متخصصان حقوق مالیاتی خود، و نظر به تجربه و فعالیت مستمر در حقوق شرکت‌ها، مشاغل، کسب و کارهای استارت‌آپ و دانش‌بنیان، سرمایه‌گذاری و... آماده ارائه هرگونه خدمات حقوقی مرتبط با امور مالیاتی به اشخاص مختلف و فعالان تجاری و اقتصادی است.

در زیر به بیان اطلاعات جامعی از انواع مالیات پرداخته شده است؛

تقسیم‌بندی مالیات‌ها بر مبنای شیوه دریافت

مالیات‌ها بر اساس شیوه دریافت آنها به دو دسته مالیات‌های مستقیم و غیرمستقیم طبقه‌بندی می‌شوند و هر کدام نیز شامل انواع گوناگونی به شرح ذیل می‌باشند:

دسته اول) مالیات‌های مستقیم: منظور از مالیات‌های مستقیم، مالیات‌هایی است که به صورت مستقیم از درآمد و یا دارایی اشخاص حقیقی یا حقوقی مشخص و معین دریافت می‌شود. از انواع مالیات‌های مستقیم می‌توان به موارد ذیل اشاره داشت:

الف) مالیات بر دارایی (Property Tax): مالیاتی است، که در آن پایه و منبع مالیاتی را دارایی یا ثروت دارنده ملک، تشکیل می‌دهد. از جمله مهمترین مصادیق مالیات بر دارایی عبارت است از:

  • مالیات بر ارث: مستند به ماده 17 قانون مالیات‌های مستقیم، اموال و دارایی‌های که در نتیجه فوت شخص اعم از فوت واقعی یا فرضی به وراث انتقال می‌یابد، مشمول مالیات بر ارث می‌باشد.
  • مالیات حق تمبر: مالیات حق تمبر از طریق الصاق و ابطال تمبر بر اسناد، اوراق و مدارک از شخص مؤدی گرفته می‌شود. از جمله مصادیق مالیات حق تمبر، می‌توان به تمبر سفته یا چک و حق تمبر سهام شرکت اشاره داشت.

ب) مالیات بر درآمد (Income Tax): منظور مالیاتی است که دولت بر درآمد حاصل شده توسط اشخاص اعمال می‌کند. اولین مالیات بر عملکرد وضع شده در آمریکا در طول جنگ ۱۸۱۲ اتفاق افتاد. هدف اصلی آن تأمین مالی بازپرداخت یک بدهی ۱۰۰ میلیون دلاری بود که مربوط به هزینه‌های جنگ می‌شد. بعد از جنگ، مالیات لغو شد ولی در اوایل قرن بیستم این موضوع تبدیل به یک مسئله دائمی شد. چند نمونه از مواردی که تحت شمول مالیات بر درآمد هستند عبارتند از:

  • مالیات بر درآمد حقوق: منظور مالیاتی است که از درآمد حاصل از اشتغال اشخاص حقیقی مطابق فصل سوم (ماده 82 به بعد) قانون مالیات‌های مستقیم وصول می‌شود.
  • مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی: مالیاتی است که به موجب ماده 105 قانون مالیات‌های مستقیم، از مجموع درآمد شرکت‌ها و درآمد ناشی از فعالیت‌های انتفاعی سایر اشخاص حقوقی که از منابع مختلف در ایران یا خارج از ایران تحصیل می‌شود، وصول می‌گردد.
  • مالیات بر درآمد اتفاقی: منظور مالیاتی است که مستند به ماده 119 قانون مالیات‌های مستقیم، از درآمد نقدی و غیرنقدی که شخص حقیقی یا حقوقی به صورت بلاعوض و یا از طریق معاملات محاباتی و یا به عنوان جایزه و سود یا هر عنوان دیگری تحصیل می‌نماید کسر و دریافت می‌گردد. فصل ششم از باب سوم قانون اخیرالذکر به بیان قواعد مربوط به مالیات بر درآمد اتفاقی اختصاص یافته است.
  • مالیات بر درآمد املاک: این نوع مالیات، از درآمد شخص حقیقی یا حقوقی ناشی شده از واگذاری حقوق خود نسبت به املاک واقع در ایران پس از کسر معافیت‌های مقرر در قانون مالیات‌های مستقیم، مطابق فصل اول باب سوم قانون مذکور محاسبه و دریافت می‌شود.

 

دسته دوم) مالیات‌های غیرمستقیم: منظور از مالیات‌های غیرمستقیم، مالیات‌هایی است که پرداخت‌کننده آن مشخص و معین نبوده و به طور غیرمستقیم بر قیمت کالاها و خدمات اضافه شده و بر مصرف‌کننده نهایی تحمیل می‌شود. از جمله مهمترین مواردی که تحت شمول مالیات غیرمستقیم هستند عبارتند از:

 

الف) مالیات بر واردات (Import Tax): که شامل؛ 1. مالیات بر حقوق گمرکی، 2. مالیات بر حق ثبت سفارش کالا، 3. مالیات بر واردات اتومبیل، 4. مالیات بر حق ثبت، 5. مالیات بر سود بازرگانی می‌شود.

ب) مالیات بر مصرف (Consumption Tax): شامل مالیات بر ارزش افزوده که بر طبق نظام آن، اشخاص بر اساس مبلغ مصرف کالا و خدمات، مالیات پرداخت می‌کنند.

ج) مالیات بر فروش (Sales Tax): مالیاتی است که در ازای فروش کالا و خدمات معین به نهادهای دولتی پرداخت می‌شود.


1000+
حجم قرارداد مدیریت شده (میلیون دلار)
500+
سازمان و شرکت مشتری
40000+
ارزشگذاری دارایی نامشهود (میلیارد ریال)
50+
پروژه تجاری سازی بین المللی